Gezondheidsbevordering op het werk en waarom het loont

Bij 'gezondheidsbevordering' of 'Health promotion' gaat het erom dat iedereen zijn of haar gezondheid zélf in de hand krijgt, dat men zich gezonder wil en kan gedragen. Of met andere woorden: eigenlijk moet je er als onderneming voor zorgen dat de gezonde keuze, de meest evidente en gemakkelijkste keuze wordt.

Structurele aanpak

Dit kan door een structurele aanpak met 4 strategieën:

  1. Gezondheidseducatie: informeren, versterken en motiveren om bepaalde keuzes te kunnen maken en om gezond gedrag te stellen. 
  2. Omgevingsinterventies: een fysieke en sociale omgeving creëren die het individu ondersteunt om gezonde keuzes te maken.
  3. Regels en afspraken: een (wettelijk) kader creëren dat ervoor zorgt dat de gezonde keuze de gemakkelijkste is. 
  4. Zorg en begeleiding: inzetten op vroegdetectie en doorverwijzing.

Deze strategieën worden gebruikt in de 'Gezondheidsmatrix' van het Vlaams Instituut Gezond Leven.

Tijdens ons (voor)onderzoek blijkt dat heel wat ondernemingen reeds acties nemen om het dragen van gehoorbescherming bij hun werknemers te stimuleren. De aanpak die vaak gehanteerd wordt, is inzetten op 'gezondheidseducatie' (1) om de kennis en attitude van de werknemers aan te passen. Er liggen echter ook nog heel wat kansen bij het uitvoeren van de tweede hierboven geschetste strategie: ‘omgevingsinterventies’ (2).

Toch is het niet de bedoeling om zomaar op goed gevoel de omgeving aan te passen. In 'Hoe kom je tot een duurzame gedragsverandering?' wordt verder ingegaan op het protocol dat in dit onderzoek gebruikt wordt.

Betrek iedereen!

Actoren

Tot slot is het nodig dat alle belangrijke actoren betrokken worden: de preventieadviseur, het management, werknemers, ploegleiders, etc. Door iedereen mee te nemen en dus ook de werknemers zelf te bevragen, voelen ze zich gehoord. Uit focusgesprekken bleek duidelijk dat het heel belangrijk is voor werknemers om zich geconsulteerd en actief betrokken te voelen bij de selectie als motivatie om de gehoorbescherming ook effectief te dragen. Als preventieadviseur ben je ook een belangrijke omgevingsactor. Op basis van de ervaringen en inbreng van alle actoren wordt er samen naar een duurzame oplossing gezocht voor een gezonde en aangename werkplek.

Dit kadert binnen het 'Health in all policies' concept dat vanuit de Wereldgezondheidsorganisatie gestimuleerd wordt: gezondheidsbevordering krijgt een plaats in het beleid van elk levensdomein.

Health in all policies

Waarom loont het om als onderneming in te zetten op gezondheidsbevordering?

  • Als een methode werkzaam is voor een bepaald gedrag, kan deze ook vertaald worden naar andere gedragingen. Dat zorgt ervoor dat er een gefundeerd gezondheidsbeleid ontstaat met een gestructureerde aanpak op lange termijn.
  • Doordat er een cultuur van respect en gedeelde waarden van gezondheid en welbevinden ontstaat, loont dit ook op vlak van o.a. kwaliteit, productiviteit en hogere betrokkenheid en retentie van het personeel.
  • Een gezonde en aangename bedrijfscultuur is een belangrijke troef waarmee je kan uitpakken om je te profileren als attractieve werkgever.
  • Ten slotte kan deze aanpak zorgen dat er uiteindelijk minder economisch- en gezondheidsverlies geleden wordt.